غربالگری بارداری

غربالگری بارداری

غربالگری بارداری  خصوصاً سه ماه اول بین هفته 11 تا 13 انجام می شود و اولین غربالگری اختلالات کروموزومی که منجر به عقب ماندگی ذهنی در جنین می شود که در این مقاله به صورت کامل توضیح خواهیم داد .

دکتر هدیه ثقفی متخصص زنان و زایمان و زیبایی می باشد شما عزیزان می توانید جهت هر گونه مشاوره با شماره زیر تماس بگیرید .تلفن: 028.33230360

غربالگری چیست ؟

غربالگری بارداری  به معنی الک کردن است در واقع ما در الک یک سری ناخالصی ها را از مواد خالص جدا می کنیم ،وقتی شدت الک را زیاد کنیم امکان دارد  مواد خالص هم رد شود و در بهترین حالت همیشه اندکی مقدار ناخالصی  باقی می ماند و این مفهوم را به ما می دهد که در هر بحث غربالگری  و در هر بحث الک کردن ما یک مقدار موارد مثبت کاذب و یک مقدار موارد منفی کاذب را داریم ، بنابراین می توان گفت که در بحث غربالگری بارداری  تشخیص صد در صد نیست فقط می توانیم افراد را به دو گروه تقسیم کنیم که عبارتند از :

  • افرادی که ریسک بالایی برای اختلال را دارند.
  • افرادی که ریسک پایینی برای اختلال را دارند .

در نهایت افراد را کاندید می کنیم تا تشخیص بیشتری را برایشان انجام دهیم توجه کنید که تست های غربالگری بارداری  تشخیصی نیستند یعنی اگر خانم بارداری در یک پروسه غربالگری پاسخ تستش مثبت شود این تست به این معنی نیست که حتماً بچه مشکل دارد بلکه به این معنا هست که نیاز داریم کارهای بیشتری انجام دهیم تا به تشخیص برسیم .

غربالگری بارداری

غربالگری بارداری

چه زمانی ما از تست غربالگری استفاده می کنیم ؟

زمانی ما از تست غربالگری بارداری  استفاده می کنیم که به دنبالش بتوانیم تست تشخیصی داشته باشیم و در نتیجه بتوانیم اثبات کنیم که اگر به طور مثال به خانم بارداری گفتیم که غربالگری مثبت است متوجه شویم که آیا جنینش مشکل دارد یا خیر ؟

غربالگری سندرم داون چیست ؟

شایع ترین اختلالات کروموزومی است که منجر به تولد یک نوزاد زنده می شود و در نتیجه مهم ترین عامل عقب ماندگی ذهنی محسوب می شود .شکل ظاهری این کودکان به صورت پیشانی کوتاه و بینی های پهن و صورت پهن هستند  و حالت عادی نرمال یک صورت را ندارند به همین علت اصطلاح مونوگولیسم گذاشته شد .این بچه ها در بدو تولد به راحتی تشخیص داده می شوند، بارز ترین مشخصه این است که ما در کف دستمان چندین شیار داریم در صورتی که در کف دست این بچه ها یک شیار دیده میشود .

خوشبختانه در غربالگری سندرم دان یا مونگولیسم خیلی از غربالگری ها انجام می شود .ولی این پروسه به نام پروسه غربالگری سندرم داون در طی دوران بارداری شناخته می شود .

غربالگری بارداری

غربالگری بارداری

در چه صورتی غربالگری به سقط جنین منجر می شود ؟

ما در غربالگری باید به این نکته توجه کنیم که تست غربالگری تا جایی که امکان دارد ارزان برایمان تمام شود تا تمام جامعه بتوانند از این تست بهره مند شوند این تست نباید خطری برای مادر و جنین به همراه داشته باشد در نهایت اگر در تست های غربالگری به دنبال روش تشخیصی هستید باید به دنبال درمان باشیم .راه درمان در این تست های غربالگری بارداری متاسفانه در حال حاضر سقط جنین است .یعنی ما نمی توانیم با مداخلات که در ژن و کروموزوم وجود دارد در واقع به این مرحله می رسیم که جنین با وجود این اختلالات بهتر است سقط جنین انجام شود .

تاثیر سن در اختلالات کروموزومی

خانم 20 ساله ای که تخمکی را آزاد می کند ،این تخمک 20 سال تحت شرایط محیطی و تغذیه ای قرار گرفته است بنابراین اختلالات کروموزومی که امکان دارد پیش بیاید کمتر از خانمی است که 40 ساله است بنابراین سن مادر در واقع می تواند سن تخمک را برای ما تعیین کند نقش مهمی را ایفا می کند.

مادرانی که سابقه ی اختلال کروموزومی در والدین یا افراد درجه یک یا دو را دارند می توانند اختلالات کروموزومی را داشته باشند بنابراین بهتر است همیشه تست های غربالگری  در تمام مادران باردار انجام شود .با افزایش سن مادر ریسک تولد اختلالات کروموزومی افزایش پیدا می کند یعنی در واقع میزان بروز اختلالات کروموزومی افزایش پیدا می کند 75 تا 80 درصد بچه ها از والدینی به دنیا می آیند که سن زیر 35 سال دارند به این دلیل که نرخ زایمان در زنان زیر 35 سال به مراتب خیلی بیشتر از در زنان بالای 35 سال است این نسبت به حدود 20 به یک است یعنی به ازای هر زایمانی که در خانم های زیر 35 سال دیده می شود یک زایمان بالای 35 سال دیده می شود .توصیه ما به همه ی عزیزان این است که قبل از زایمان طبیعی و زایمان سزارین با مراجعه به متخصص زنان از سلامت خود و فرزندتان مطلع شوید و مراحل غربالگری را مرحله به مرحله انجام دهید .

زایمان سزارین در قزوین

زایمان طبیعی در قزوین

دکتر زنان خوب در قزوین

غربالگری دوران بارداری

درمان ناباروری با روش iuiمتخصص زنان در غرب تهرانبهترین متخصص زنان در غرب تهران

غربالگری دوران بارداری

در دوران بارداری برای اطمینان از سلامت جنین انجام آزمایشاتی ضروری می باشد. یکی از این آزمایشات ، تست های غربالگری می باشد . این تست ها برای تشخیص اختلالات و ناهنجاری های جنین مانند سندرم داون، تریزومی 13 و تریزومی 18 ، ناهنجاری قلبی مادرزادی می باشد . انجام این آزمایشات برای تمامی مادران در دوران بارداری لازم می باشد که در ادامه به طور مفصل درباره آن می پردازیم.

انواع آزمایشات غربالگری

  1. تست غربالگری سندرم داون در زمان سه ماهه اول باردرای

سندرم داون

سندرم داون یا منگولیسم نوعی اختلال کروموزومی است که در زمان شکل گیری جنین ایجاد می شود . این بیماری به صورت مادرزادی می باشد و برای درمان آن باید به موقع تشخیص داده شود. یکی از روش های تشخیصی سندرم داون آزمایشات غربالگری می باشد که در این صورت از آزمایشات دقیق تری برای این تشخیص استفاده می شود. در صورتی که در دوران بارداری شناسایی شود برای درمان آن می توان اقداماتی انجام داد. در مواقعی که درمانی برای این بیماری نباشد با تجویز پزشک ختم حاملگی و سقط جنین صورت می گیرد. در صورتی که نوزاد با این بیماری به دنیا بیاید درمانی برای آن نیست و تا آخر عمر همراه او می باشد . کودکان مبتلا به سندرم داون ظاهری متفاوت با دیگران داشته و اختلالاتی در یادگیری دارند.

تست غربالگری سندرم داون

برای تشخیص سندرم داون در جنین از تست غربالگری استفاده می شود. این تست برخی بیماری ها را نیز نشان می دهد. باید درنظرداشت که تست غربالگری  ابتلا به این بیماری را به طور صد در صد نشان نمی دهد بلکه امکان آن را تشخیص می دهد. بدین صورت که اگر نتیجه تست منفی باشد امکان ابتلا به این بیماری در جنین وجود ندارد و نیاز به آزمایش دیگری برای اطمینان نیست و در صورتی که جواب تست مثبت باشد امکان ابتلا در جنین وجود دارد و پزشک برای تشخیص دقیق از آزمایشات دیگری استفاده می کند. از مزایای این تست اینست که هیچ گونه خطر و عوارضی برای مادر و جنین ندارد.

تست-غربالگری-دوران-بارداری

غربالگری سندرم داون در سه ماهه اول بارداری

غربالگری سندرم داون در سه ماهه اول بارداری در بین هفته 11 تا 14 بارداری انجام می شود. در این آزمایش اختلالاتی نظیر سندروم داون، اتریزومی 21 و تریزومی 13 و 18 قابل تشخیص می باشد . این تست از ترکیبی از آزمایش خون و سونوگرافی NT استفاده می شود. در آزمایش خون میزان ماده ای به نام  PPAP-A و free hCG بررسی می شود. همچنین در سونوگرافی NT با بررسی میزان ضخامت مایع تجمع یافته در پشت گردن جنین اندازه گیری می شود که به تشخیص سندرم داون و دیگر اختلالت ژنتیکی مانند ناهنجاری قلبی  منجر می شود. میزان تشخیص تست غربالگری 80% می باشد که در صورتی که نیاز به آزمایشات بیشتری باشد پزشک از آن ها برای بررسی دقیق تر استفاده می کند.

  1. غربالگری سندرم داون در سه مامه دوم بارداری

طبق گفته دکتر ابراهیمی متخصص زنان در غرب تهران زمان انجام غربالگری سندرم داون یا کوآدمارکر در هفته های بین 15 تا 18 بارداری می باشد. در این آزمایش موادی به نام آلفافتوپروتئین، استریول آزاد، HCG و A Ingibin  در خون مادر بررسی می شود. بهتر است قبل از انجام این تست سونوگرافی انجام شود تا سن جنین مشخص شود. میزان تشخیص بیماری سندرم داون در  تست کوآدمارکر تا 80% تخمین زده شده است. این تست تنها در سه ماهه اول بارداری دارای اعتبار می باشد.

  1. غربالگری یکپارچه

دکتر ابراهیمی متخصص زنان در غرب تهران می فرمایند تست های غربالگری که در سه ماهه اول  و دوم باردرای گرفته می شود به صورت ترکیبی هم به کار می رود . این کار برای تشخیص دقیق سندرم داون می باشد. میزان تشخیص این آزمایش ترکیبی 905 گزارش شده است . از مزایای این تست دقیق بودن و درست بودن نتایج حاصل می باشد .

  1. غربالگری متوالی

قبل از انجام تست غربالگری سه ماهه دوم پزشک به نتایج توجه می کند بر این اساس مادر در یکی از سه گروه قرار می گیرد:

  1. خانم هایی با ریسک بالا که در این صورت برای انجام CVS5 فرستاده می شوند.
  2. خانم هایی که دارای ریسک پایینی هستند که نیاز به انجام تست دیگری نیست.
  3. خانم هایی که دارای ریسک متوسط می باشند که باید برای انجام تست غربالگری دوم ( کوآد)ارسال شوند.

تست-غربالگری-دوران-بارداری 1

نتایج غربالگری سندرم داون در سه ماهه دوم بارداری

نتایج حاصل از تست غربالگری در سه ماهه دوم بارداری مادران را در گروههایی به شرح ذیل قرار می دهد:

  1. اسکرین مثبت

در صورتی که ریسک ابتلا جنین به سندرم داون بیش از 1:250 باشد مادر باید مشاوره ژنتیک داده و آمنیوسنتز انجام دهد.قبل از انجام آمنیوسنتز در صورتی که از LMP برای تعیین سن جنین استفاده شود، باید از سونوگرافی برای انجام این کار استفاده شود.  البته در صورتی که سن جنین با انچه در آزمایش وجود دارد یک هفته اختلاف داشته باشد باید مجدد این تست را انجام دهد. اگر نتیجه آمنیوسنتز طبیعی باشد، این مادران جزو گروه با ریسک بالا قرار می گیرد و باید برای چکاب آنها از آنومالی اسکن ( در هفته 18 تا 20 باردرای )، سونوگرافی در هفته 24 بارداری ، کنترل فشار خون ، کنترل دفع ادراری پروتئین،کنترل ترشحات واژن برای تشخیص عفونت استفاده شود.و همچنین اقداماتی جهت مراقبت از این مادران به عمل آید.

  1. با ریسک بینابینی

در صورتی که امکان ابتلا به سندرم داون بین 1:400 تا 1:250 باشد مادر برای انجام سونوگرافی تفصیلی ارسال می شود. این سونوگرافی در هفته های 18 تا 20 بارداری انجام می شود. در این مادران نیز باید مراقبت ها را بیشتر کرد.

  1. اسکرین منفی

در صورتی که ریسک سندرم داون پایین تر از 1:400 باشد انجام تست غربالگری سندرم داون خاتمه پیدا می کند. همچنین در صورتی که نتایج بیش ار 1:100 باشد برای تشخیص سندرم داون و  سایر اختلالات به پزشک متخصص زنان مراجعه شود.

دکتر ابراهیمی بهترین متخصص زنان در غرب تهران می فرمایند نکته قابل توجه برای مادران اینست که در دوران بارداری خود سونوگرافی تفصیلی سه ماهه دوم را  در هفته های 18 تا 20 انجام دهند. در صورتی که در این سونوگرافی مارکر مربوط به سندرم داون شناسایی نشد ، ریسک تریزومی 21 را تا 50% می توان کاهش داد.

منتظر نظرات و پیشنهادات شما هستیم.
با تشکر، مدیریت سایت دکتر محمد ابراهیم، متخصص زنان